Αδίδακτο Κείμενο: Αισχίνης, Κατά Κτησιφῶντος §§ 37-39 [Συντακτική ανάλυση]

Liher Huang
 
Αδίδακτο Κείμενο: Αισχίνης, Κατά Κτησιφῶντος §§ 37-39 [Συντακτική ανάλυση]
 
[37] Ἐγώ δε πρός τάς τούτων τέχνας παρέξομαι συνηγόρους τούς νόμους τούς ὑμετέρους, ὅπερ διατελῶ σπουδάζων παρά πᾶσαν τήν κατηγορίαν. Εἰ γάρ τοῦτό ἐστιν ἀληθές, καί τοιοῦτον ἔθος παραδέδυκεν ὑμῶν εἰς τήν πολιτείαν ὥστ᾽ ἀκύρους νόμους ἐν τοῖς κυρίοις ἀναγεγράφθαι, καί δύο περί μιᾶς πράξεως ὑπεναντίους ἀλλήλοις, τί ἂν ἔτι ταύτην εἴποι τις εἶναι τήν πολιτείαν, ἐν ᾗ ταὐτά προστάττουσιν οἱ νόμοι ποιεῖν καί μή ποιεῖν; [38] ἀλλ᾽ οὐκ ἔχει ταῦθ᾽ οὕτως· μήθ᾽ ὑμεῖς ποτε εἰς τοσαύτην ἀταξίαν τῶν νόμων προβαίητε, οὔτε ἠμέληται περί τῶν τοιούτων τῷ νομοθέτῃ τῷ τήν δημοκρατίαν καταστήσαντι, ἀλλά διαρρήδην προστέτακται τοῖς θεσμοθέταις καθ᾽ ἕκαστον ἐνιαυτόν διορθοῦν ἐν τῷ δήμῳ τούς νόμους, ἀκριβῶς ἐξετάσαντας καὶ σκεψαμένους εἴ τις ἀναγέγραπται νόμος ἐναντίος ἑτέρῳ νόμῳ, ἢ ἄκυρος ἐν τοῖς κύριοις, ἢ εἴ που εἰσί νόμοι πλείους ἑνός ἀναγεγραμμένοι περί ἑκάστης πράξεως. [39] Κἄν τι τοιοῦτον εὑρίσκωσιν, ἀναγεγραφότας ἐν σανίσιν ἐκτιθέναι κελεύει πρόσθεν τῶν ἐπωνύμων, τούς δέ πρυτάνεις ποιεῖν ἐκκλησίαν ἐπιγράψαντας νομοθέτας, τόν δ᾽ ἐπιστάτην τῶν προέδρων διαχειροτονίαν διδόναι τῷ δήμῳ, καί τούς μέν ἀναιρεῖν τῶν νόμων, τούς δέ καταλείπειν, ὅπως ἂν εἷς ᾖ νόμος καί μή πλείους ἑκάστης πράξεως.
 
Μετάφραση
Αλλά εγώ, για να αντικρούσω τα τεχνάσματά τους, θα παρουσιάσω συνηγόρους τους νόμους σας, πράγμα που φροντίζω να κάνω συνεχώς σε όλη τη διάρκεια της δίκης. Γιατί, αν είναι αλήθεια αυτό, αν δηλαδή έχει παρεισφρήσει στο πολίτευμά μας μια τέτοια συνήθεια, ώστε άκυροι νόμοι να συμπεριλαμβάνονται ανάμεσα στους έγκυρους και να υπάρχουν δύο αντίθετοι μεταξύ τους για την ίδια περίπτωση, πώς θα μπορούσε πια να ονομάσει κανείς ένα τέτοιο πολίτευμα, στο οποίο τα ίδια πράγματα ο ένας νόμος επιτρέπει να γίνονται, ο άλλος τα απαγορεύει; [38] Δεν είναι όμως έτσι τα πράγματα· μακάρι να μη φτάσετε ποτέ σε τέτοια αναρχία των νόμων· ούτε ο νομοθέτης που έβαλε τα θεμέλια της δημοκρατίας έχει αδιαφορήσει γι’ αυτές τις περιπτώσεις. Αντίθετα μάλιστα, έχει δώσει ρητή εντολή στους θεσμοθέτες να προβαίνουν κάθε χρόνο σε διόρθωση των νόμων σε συνεδριάσεις του Δήμου, ύστερα από προσεκτική εξέταση και έρευνα μήπως έχει συμπεριληφθεί στη νομοθεσία κάποιος νόμος αντίθετος προς άλλον ή άκυρος ανάμεσα στους έγκυρους ή αν έχουν συμπεριληφθεί περισσότεροι του ενός νόμοι για την ίδια περίπτωση. [39] Αν οι θεσμοθέτες διαπιστώσουν κάτι τέτοιο, ορίζει ο νομοθέτης να το γράψουν σε πινακίδες και να το θέσουν σε κοινή θέα μπροστά από τα αγάλματα των Επώνυμων ηρώων· στη συνέχεια, οι πρυτάνεις να ορίζουν τους νομοθέτες και να καλούν τον λαό σε συνέλευση, ο επιστάτης των προέδρων να δίνει στον λαό τη δυνατότητα να αποφασίζει με χειροτονία για ακύρωση των μεν ή διατήρηση των δε, για να υπάρχει ένας νόμος και όχι περισσότεροι για κάθε περίπτωση.
 
Μετάφραση: Α. Ι. Γιαγκόπουλος
 
Συντακτική ανάλυση
Ἐγώ δε πρός τάς τούτων τέχνας παρέξομαι συνηγόρους τούς νόμους τούς ὑμετέρους
Κύρια πρόταση
παρέξομαι: Ρήμα. Ἐγώ: Υποκείμενο. τούς νόμους: Αντικείμενο ρήματος. συνηγόρους: Κατηγορούμενο του αντικειμένου. τούς ὑμετέρους: Επιθετικός προσδιορισμός στο νόμους. πρός τάς τέχνας: Εμπρόθετος προσδιορισμός της εχθρικής ενέργειας (εναντίωσης). τούτων: Γενική υποκειμενική στο τέχνας.
 
ὅπερ διατελῶ σπουδάζων παρά πᾶσαν τήν κατηγορίαν
Δευτερεύουσα αναφορική πρόταση
διατελῶ: Ρήμα. ἐγώ: Υποκείμενο (εννοείται). σπουδάζων: Κατηγορηματική μετοχή, με υποκείμενο το ἐγώ. ὅπερ: Αντικείμενο μετοχής. παρά τήν κατηγορίαν: Εμπρόθετος προσδιορισμός της χρονικής διάρκειας. πᾶσαν: Κατηγορηματικός προσδιορισμός στο τήν κατηγορίαν.
 
Εἰ γάρ τοῦτό ἐστιν ἀληθές
Δευτερεύουσα υποθετική πρόταση (εἰ + οριστική)
ἐστιν: Ρήμα. τοῦτό: Υποκείμενο ρήματος. ἀληθές: Κατηγορούμενο υποκειμένου.
 
καί τοιοῦτον ἔθος παραδέδυκεν ὑμῶν εἰς τήν πολιτείαν
Δευτερεύουσα υποθετική πρόταση (εἰ + οριστική). Συνδέεται συμπλεκτικά με την προηγούμενη.
παραδέδυκεν: Ρήμα. ἔθος: Υποκείμενο ρήματος. τοιοῦτον: Επιθετικός προσδιορισμός στο ἔθος. εἰς τήν πολιτείαν: Εμπρόθετος προσδιορισμός που δηλώνει κίνηση σε τόπο (μεταφορικά). ὑμῶν: Γενική κτητική.
 
ὥστ᾽ ἀκύρους νόμους ἐν τοῖς κυρίοις ἀναγεγράφθαι, καί δύο ὄντας περί μιᾶς πράξεως ὑπεναντίους ἀλλήλοις
Δευτερεύουσα συμπερασματική (απαρεμφατική) πρόταση, που εκφράζει αποτέλεσμα
ἀναγεγράφθαι: Απαρέμφατο σε θέση ρήματος. νόμους: Υποκείμενο απαρεμφάτου σε αιτιατική. ἀκύρους: Επιθετικός προσδιορισμός στο νόμους. ἐν τοῖς κυρίοις: Εμπρόθετος προσδιορισμός τόπου, που δηλώνει το μεταξύ / ανάμεσα σε (μεταφορικά). και ὄντας: Εννοούμενη αναφορική μετοχή. δύο (νόμους): Υποκείμενο της εννοούμενης μετοχής. ὑπεναντίους: Κατηγορούμενο του υποκειμένου μέσω του συνδετικού ρηματικού τύπου ὄντας. ἀλλήλοις: Δοτική αντικειμενική στο ὑπεναντίους. περί μιᾶς πράξεως: Εμπρόθετος προσδιορισμός της αναφοράς.
 
τί ἂν ἔτι ταύτην εἴποι τις εἶναι τήν πολιτείαν
Κύρια πρόταση, ευθεία ερώτηση, ως απόδοση του υποθετικού λόγου (δυνητική ευκτική) που εκφράζει το πραγματικό.
ἂν εἴποι: Ρήμα. τις: Υποκείμενο ρήματος. εἶναι: Αντικείμενο ρήματος, ειδικό απαρέμφατο. τήν πολιτείαν: Υποκείμενο απαρεμφάτου σε αιτιατική λόγω ετεροπροσωπίας. τί: Κατηγορούμενο στο υποκείμενο του απαρεμφάτου. ἔτι: Επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου. ταύτην: Κατηγορηματικός προσδιορισμός στο έναρθρο τήν πολιτείαν.
 
ἐν ᾗ ταὐτά προστάττουσιν οἱ νόμοι ποιεῖν καί μή ποιεῖν;
Δευτερεύουσα αναφορική προσδιοριστή στο πολιτείαν
προστάττουσιν: Ρήμα. οἱ νόμοι: Υποκείμενο ρήματος. ποιεῖν καί μή ποιεῖν: Αντικείμενα ρήματος, τελικά απαρέμφατα, με εννοούμενο υποκείμενο το τινά (ετεροπροσωπία). ταὐτά: Σύστοιχο αντικείμενο των απαρεμφάτων. ἐν ᾗ: Εμπρόθετος προσδιορισμός που δηλώνει τόπο (μεταφορικά: στάση σε τόπο).
 
ἀλλ᾽ οὐκ ἔχει ταῦθ᾽ οὕτως
Κύρια πρόταση
οὐκ ἔχει: Ρήμα. ταῦτα: Υποκείμενο ρήματος (αττική σύνταξη). οὕτως: Επιρρηματικός προσδιορισμός του τρόπου.
 
μήθ᾽ ὑμεῖς ποτε εἰς τοσαύτην ἀταξίαν τῶν νόμων προβαίητε
Κύρια πρόταση
μήτε προβαίητε: Ρήμα. ὑμεῖς: Υποκείμενο ρήματος. εἰς ἀταξίαν: Εμπρόθετος προσδιορισμός που δηλώνει κατάσταση. τοσαύτην: Επιθετικός προσδιορισμός στο ἀταξίαν. τῶν νόμων: Γενική αντικειμενική στο ἀταξίαν. ποτε: Επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου.
 
οὔτε ἠμέληται περί τῶν τοιούτων τῷ νομοθέτῃ τῷ τήν δημοκρατίαν καταστήσαντι
Κύρια πρόταση
οὔτε ἠμέληται: Ρήμα (παθητική σύνταξη, με απρόσωπο ρήμα). τῷ νομοθέτῃ: Δοτική του ποιητικού αιτίου. περί τῶν τοιούτων: Εμπρόθετος προσδιορισμός της αναφοράς. τῷ καταστήσαντι: Επιθετική μετοχή ως επιθετικός προσδιορισμός στο τῷ νομοθέτῃ. τήν δημοκρατίαν: Αντικείμενο της επιθετικής μετοχής.
 
ἀλλά διαρρήδην προστέτακται τοῖς θεσμοθέταις καθ᾽ ἕκαστον ἐνιαυτόν διορθοῦν ἐν τῷ δήμῳ τούς νόμους, ἀκριβῶς ἐξετάσαντας καί σκεψαμένους
Κύρια πρόταση
προστέτακται: Ρήμα (απρόσωπο). διορθοῦν: Υποκείμενο ρήματος, τελικό απαρέμφατο. Ως υποκείμενο του απαρεμφάτου εννοείται σε αιτιατική το τούς θεσμοθέτας, από τη δοτική προσωπική τοῖς θεσμοθέταις. τούς νόμους: Αντικείμενο του απαρεμφάτου. διαρρήδην: Επιρρηματικός προσδιορισμός του τρόπου. καθ᾽ ἐνιαυτόν: Εμπρόθετος προσδιορισμός του χρόνου (χρονική διάρκεια). ἕκαστον: Επιθετικός προσδιορισμός στο ἐνιαυτόν. ἐν τῷ δήμῳ: Εμπρόθετος προσδιορισμός τόπου που δηλώνει το ενώπιον. ἐξετάσαντας καί σκεψαμένους: Τροπικές ή χρονικές μετοχές, συνημμένες στο υποκείμενο του απαρεμφάτου τούς θεσμοθέτας. ἀκριβῶς: Επιρρηματικός προσδιορισμός του τρόπου.
 
εἴ τις ἀναγέγραπται νόμος ἐναντίος ἑτέρῳ νόμῳ, ἢ ἄκυρος ἐν τοῖς κύριοις
Δευτερεύουσα πλάγια ερωτηματική ολικής άγνοιας ως αντικείμενο των μετοχών ἐξετάσαντας & σκεψαμένους
ἀναγέγραπται: Ρήμα. νόμος: Υποκείμενο ρήματος. τις: Επιθετικός προσδιορισμός στο νόμος. ἐναντίος: Κατηγορούμενο του υποκειμένου. νόμῳ: Δοτική αντικειμενική στο ἐναντίος. ἑτέρῳ: Επιθετικός προσδιορισμός στο νόμῳ. ἄκυρος: Κατηγορούμενο του υποκειμένου. ἐν τοῖς κύριοις: Εμπρόθετος προσδιορισμός τόπου, δηλώνει το μεταξύ (ανάμεσα σε).
 
ἢ εἴ που εἰσί νόμοι πλείους ἑνός ἀναγεγραμμένοι περί ἑκάστης πράξεως
Δευτερεύουσα πλάγια ερωτηματική ολικής άγνοιας ως αντικείμενο των μετοχών ἐξετάσαντας & σκεψαμένους
ἀναγεγραμμένοι εἰσί: Ρήμα. νόμοι: Υποκείμενο. πλείους: Κατηγορούμενο του υποκειμένου. ἑνός: Γενική συγκριτική στο πλείους. που: Επιρρηματικός προσδιορισμός τόπου. περί πράξεως: Εμπρόθετος προσδιορισμός της αναφοράς. ἑκάστης: Επιθετικός προσδιορισμός στο πράξεως.
 
Κἄν τι τοιοῦτον εὑρίσκωσιν
Δευτερεύουσα υποθετική (ἐάν + υποτακτική)
εὑρίσκωσιν: Ρήμα. οἱ θεσμοθέται: Υποκείμενο ρήματος (εννοείται). τι: Αντικείμενο ρήματος. τοιοῦτον: Επιθετικός προσδιορισμός στο τι.
 
ἀναγεγραφότας ἐν σανίσιν ἐκτιθέναι κελεύει πρόσθεν τῶν ἐπωνύμων, τούς δέ πρυτάνεις ποιεῖν ἐκκλησίαν ἐπιγράψαντας νομοθέτας, τόν δ᾽ ἐπιστάτην τῶν προέδρων διαχειροτονίαν διδόναι τῷ δήμῳ, καί τούς μέν ἀναιρεῖν τῶν νόμων, τούς δέ καταλείπειν
Κύρια πρόταση εκφερόμενη με οριστική ως απόδοση του υποθετικού λόγου, που δηλώνει την αόριστη επανάληψη στο παρόν και το μέλλον
κελεύει: Ρήμα. ὁ νομοθέτης: Υποκείμενο ρήματος (εννοείται). ἐκτιθέναι: Αντικείμενο ρήματος, τελικό απαρέμφατο. Ως υποκείμενο του απαρεμφάτου εννοείται σε αιτιατική -λόγω ετεροπροσωπίας- τούς θεσμοθέτας. ἀναγεγραφότας: Χρονική μετοχή, συνημμένη στο υποκείμενο του απαρεμφάτου. ἐν σανίσιν: Εμπρόθετος προσδιορισμός της στάσης σε τόπο. πρόσθεν τῶν ἐπωνύμων: εμπρόθετος προσδιορισμός του ενώπιον.
ποιεῖν: Τελικό απαρέμφατο, αντικείμενο του ρήματος. τούς πρυτάνεις: Υποκείμενο απαρεμφάτου σε αιτιατική λόγω ετεροπροσωπίας. ἐκκλησίαν: Αντικείμενο απαρεμφάτου. ἐπιγράψαντας: Χρονική μετοχή, συνημμένη στο υποκείμενο του απαρεμφάτου. νομοθέτας: Αντικείμενο της μετοχής.
διδόναι: Τελικό απαρέμφατο, ως αντικείμενο του ρήματος. τον ἐπιστάτην: Υποκείμενο απαρεμφάτου (ετεροπροσωπία). τῶν προέδρων: Γενική αντικειμενική. τῷ δήμῳ: Έμμεσο αντικείμενο του απαρεμφάτου. διαχειροτονίαν: Άμεσο αντικείμενο απαρεμφάτου.
ἀναιρεῖν – καταλείπειν: Αντικείμενα ρήματος, τελικά απαρέμφατα. Ως υποκείμενο των απαρεμφάτων εννοείται σε αιτιατική λόγω ετεροπροσωπίας τον δῆμον. τούς μέν - τούς δε: Αντικείμενα των αντίστοιχων απαρεμφάτων. τῶν νόμων: Γενική διαιρετική.
 
ὅπως ἂν εἷς ᾖ νόμος
Δευτερεύουσα τελική πρόταση
ᾖ: Ρήμα. νόμος: Υποκείμενο ρήματος. εἷς: επιθετικός προσδιορισμός στο νόμος, εφόσον το ρήμα λειτουργεί ως υπαρκτικό.  
 
καί μη πλείους ἑκάστης πράξεως.
Δευτερεύουσα τελική πρόταση
μη ὦσι: Ρήμα (εννοείται). νόμοι: Υποκείμενο (εννοείται). πλείους: Επιθετικός προσδιορισμός στο εννοούμενο υποκείμενο. πράξεως: Γενική της αναφοράς. ἑκάστης: Επιθετικός προσδιορισμός στο πράξεως.